Badania prenatalne - na czym polegają? Kiedy wykonać?

Badania prenatalne – na czym polegają i kiedy je wykonać badania prenatalne?

Badania prenatalne

Badania prenatalne (przedurodzeniowe) pozwalają rodzicom i lekarzom poznać stan zasadniczych elementów budowy i czynności organizmu dziecka jeszcze na etapie życia płodowego. Ich celem jest wykluczenie lub stwierdzenie wad rozwojowych i rozwojowych u nienarodzonego dziecka. Wielu rodzicom pozwalają po prostu uzyskać spokój dzięki informacji, że maluch rozwija się prawidłowo.

A jeśli zostanie wykryta jakaś nieprawidłowość? W takiej sytuacji lekarze i rodzice mogą odpowiednio przygotować się do narodzin dziecka, a czasami nawet rozpocząć leczenie jeszcze w łonie matki. Dzięki temu dziecko zyskuje szansę na poprawę zdrowia i lepsze funkcjonowanie w przyszłości. Dowiedz się na czym polegają badania prenatalne, kiedy je wykonać i ile kosztują.

Spis treści:

Wstęp o badaniach prenatalnych

Rodzaje badań prenatalnych – przesiewowe i diagnostyczne

Kiedy wykonać badania prenatalne?

Refundacja badań prenatalnych

Koszt badań prenatalnych

Inne badania wykonywane w czasie ciąży

Badania prenatalne – czym są?

W ciągu ostatnich kilkunastu lat w położnictwie nastąpiły ogromne zmiany – płód stał się pacjentem, który jest diagnozowany i może być leczony w łonie matki (dotyczy to np. niektórych wad serca). Właściwa i wczesna diagnoza ma ogromne znaczenie dla zdrowia dziecka. Pojawiły się też nowe badania prenatalne o bardzo dużej czułości, wykonywane z krwi matki tzw. NIPT (np.test NIFTY, SANCO czy Harmony).

Badania prenatalne najczęściej przynoszą spokój rodzicom i wiedzę, że dziecko rozwija się prawidłowo.

“Każda pacjentka, która zdecyduje się na ich wykonanie niezależnie od wieku, uwarunkowań rodzinnych i swojej przeszłości ma 97% szans, że lekarz nie wykryje żadnych anomalii, ponieważ wady wrodzone występują tylko w około 3% przypadków – informuje dr hab. n. med. Marcin Wiecheć, lekarz ginekolog z Katedry Ginekologii i Położnictwa UJ CM w Krakowie.” Czytaj więcej

Nawet gdy przesiewowe badania wskażą na pod­wyżs­zone ryzyko wystąpienia nieprawidłowości, często bada­nia diag­nos­ty­czne nie potwierdzają choroby i ostate­cznie dziecko rodzi się zdrowe. Z kolei wychwycenie nieprawidłowości rozwoju dziecka jeszcze przed jego narodzinami umożliwia zaplanowanie leczenia po narodzinach, co zwiększa szanse na jego powodzenie i tym samym podniesienie komfortu życia.

Prawo do badań prenatalnych daje ustawa z dnia 7 stycznia 1993 roku o planowaniu rodziny, ochronie płodu ludzkiego i warunkach dopuszczalności przerwania ciąży:

“Organy administracji rządowej oraz samorządu terytorialnego, w zakresie swoich kompetencji określonych w przepisach szczególnych, są zobowiązane zapewnić swobodny dostęp do informacji i badań prenatalnych, szczególnie wtedy, gdy istnieje podwyższone ryzyko bądź podejrzenie wystąpienia wady genetycznej lub rozwojowej płodu lub nieuleczalnej choroby zagrażającej życiu płodu“.

Dowiedz się więcej: Nieprawidłowy wynik badania prenatalnego – co dalej?

Badania prenatalne przesiewowe i diagnostyczne

Badania prenatalne przesiewowe (nieinwazyjne)

Są oparte na ultrasonografii, której towarzyszą testy biochemiczne i (np. test PAPP-A, USG genetyczne) – od niedawna – genetyczne (np. test NIFTY, SANCO). Badania przesiewowe pokazują, czy są podejrzenia wystąpienia nieprawidłowości – czyli czy istnieje ryzyko, że taka nieprawidłowość jest obecna. Podwyższone ryzyko w tym przypadku oznacza, że badania przesiewowe nie wystarczają. Lekarz w takiej sytuacji proponuje badania diagnostyczne. Czytaj więcej o badaniach prenatalnych przesiewowych

Badania prenatalne diagnostyczne (inwazyjne, rozstrzygające)

Opierają się na analizie materiału z otoczenia płodu (wód płodowych, krwi lub próbek z łożyska). Wykonuje się je, gdy badania przesiewowe są niewystarczające i gdy diagnostykę trzeba poszerzyć (np. wtedy, gdy wykażą one bardzo wysokie ryzyko wady). Umożliwiają postawienie diagnozy – ich podstawową zaletą jest możliwość precyzyjnego zdiagnozowania szerokiego spektrum zaburzeń w rozwoju płodu. Należą do nich m.in. amniopunkcja i biopsja kosmówki. Więcej o badaniach prenatalnych diagnostycznych

Kiedy wykonać badania prenatalne?

Badania USG wykonuje się w każdym trymestrze ciąży. Najważniejsze jest badanie prenatalne przesiewowe pierwszego trymestru  (około 12 tygodnia ciąży) oraz badanie drugiego trymestru (około 20 tygodnia ciąży).Poniżej znajdziesz zestawienie badań wykonywanych w określonych tygodniach ciąży.

Badania prenatalne

Czytaj więcej: Kiedy wykonać badania prenatalne i inne badania w ciąży

Refundacja badań prenatalnych

Badania prenatalne refundowane są kobietom powyżej 35 roku życia. Dzieje się tak dlatego, gdyż największe ryzyko wystąpienia zespołu Downa występuje u starszych matek. Niestety jednak aż 70% dzieci z tą chorobą rodzą kobiety, które nie ukończyły jeszcze 35. roku życia. Paradoks? Nie, po prostu 95% dzieci rodzi się matkom młodszym, które często nie maja pojęcia, co im grozi. Warto zatem rozważyć tego typu badania bez względu na wiek.

Badania prenatalne są refundowane również w innych przypadkach, m.in. gdy dziecko w poprzedniej ciąży miało wadę genetyczną czy takie wady występują u rodziców lub ich rodzin.

Czytaj więcej: Wskazania do badań prenatalnych

Koszt badań prenatalnych

Badania prenatalne kosztują od ok. 150 zł (badanie USG) do ok. 2400 zł (test NIFTY czy SANCO – wolnego płodowego DNA). Za test PAPP-a zapłacimy około 250 zł, a za amniopunkcję od 1300 do 2000 zł. W niektórych przypadkach (m.in. wiek powyżej 35 lat, obecność chorób genetycznych w rodzinie) takie badania jak test PAPP-A czy amniopunkcja są refundowane przez Narodowy Fundusz Zdrowia. Badania na podstawie wolnego płodowego DNA zawsze opłaca się samodzielnie, jednak bardzo często istnieje możliwość rozłożenia kwoty na raty.

Więcej informacji: Ile kosztują badania prenatalne?

Inne badania w czasie ciąży

Mało mówi się np. o teście w kierunku trombofilii wrodzonej. Takie badanie wykonuje się tylko raz na całe życie, a może ono mieć kluczowe znaczenie dla przyszłej mamy i dziecka.

Wrodzona trombofilia jest jedną z przyczyn komplikacji w II i III trymestrze ciąży, nawykowych i wczesnych poronień oraz wad cewy nerwowej u dziecka. Co więcej, zwiększa też ryzyko wystąpienia zakrzepu, który może doprowadzić do śmierci ciężarnej. Wdrożone odpowiednie leczenie farmakologiczne może uchronić przyszłą mamę i dziecko przed groźnymi powikłaniami i zwiększyć szanse na szczęśliwy poród. Czytaj więcej: Badanie w kierunku trombofilii wrodzonej

 

Czy robiłaś badania prenatalne?

Zobacz wyniki

Loading ... Loading ...

Autor: Aneta Tomczyk

Ten artykuł jest chroniony prawami autorskimi. Niedopuszczalne jest zwielokrotnianie, modyfikowanie, publiczne odtwarzanie i / lub udostępnianie Serwisu, jego części, materiałów w nim zamieszczonych i / lub ich części, za wyjątkiem przypadków wskazanych w obowiązujących w tym zakresie przepisach prawa.

Data publikacji: 10/08/2019, Data aktualizacji: 16/08/2019

7 odpowiedzi na “Badania prenatalne – na czym polegają i kiedy je wykonać badania prenatalne?”

  1. ela pisze:

    i co z tego że bedę wiedzieć wcześniej że urodzę dziecko z choroba Downa , choroby sie nie da cofnąć

  2. Bardzo przydatna strona, dziękuję za wszystkie informacje!

  3. Damian Elbląg pisze:

    “Masz 97% szans, że badania prenatalne nie wykryją nieprawidłowości” – skoro nie wykryją to po co?
    Chyba, że walneliście TAKIEGO BYKA

  4. Werbel pisze:

    Czy można przed jedzieniem robic krwi pappa?

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.