𝗕𝗮𝗱𝗮𝗻𝗶𝗮 𝗽𝗿𝗲𝗻𝗮𝘁𝗮𝗹𝗻𝗲 𝘄 𝗜 𝘁𝗿𝘆𝗺𝗲𝘀𝘁𝗿𝘇𝗲 ciąży - jakie i kiedy wykonać? Przeskocz do treści
Pobierz bezpłatny poradnik

Badania prenatalne w I trymestrze ciąży

badania prenatalne i trymestru, Badania prenatalne 1 trymestr

Badania prenatalne wykonywane w I trymestrze ciąży (do 13 tygodnia ciąży) mają na celu ocenę zdrowia płodu. Są to badania nieinwazyjne oparte na badaniu krwi oraz USG. Jakie badania prenatalne wykonuje się w pierwszym trymestrze ciąży? Ile kosztują i kiedy są refundowane? 

Spis treści:

    1. Badania prenatalne – I trymestr ciąży
    2. Refundacja badań prenatalnych w I trymestrze ciąży przez NFZ
    3. Koszt badań prenatalnych w I trymestrze ciąży
    4. Inne badania wykonywane w pierwszym trymestrze ciąży

Badania prenatalne – I trymestr ciąży

Badania prenatalne w I trymestrze ciąży to badania przesiewowe (nieinwazyjne) oparte na badaniach biochemicznych krwi oraz USG: test podwójny (test PAPP-A + beta HCG), test połączony (złożony) oraz test zintegrowany. W I trymestrze ciąży, od 10 tygodnia, są dostępne również nowoczesne testy z grupy NIPT (np. NIFTY pro), w których analizowane jest wolne DNA płodu.

Badania prenatalne I trymestru mają na celu wykluczyć u dziecka tzw. duże anomalie: bezczaszkowie, defekty mózgu, defekty kręgosłupa lub nieprawidłowości w obrębie innych fragmentów ciała. [1] Pozwalają one określić ryzyko wystąpienia u dziecka zespołu Downa, zespołu Patau, zespołu Edwardsa oraz innych chorób genetycznych. Wynik badań przesiewowych wskazujący na podwyższone ryzyko nie oznacza, że dziecko urodzi się chore, jest tylko wskazaniem do dalszej diagnostyki.

Poniżej wyjaśniamy, na czym polegają poszczególne badania prenatalne I trymestru.

 Test połączony (test PAPP-a + beta HCG + NT), inaczej złożony (ang. CST, Combined Screening Test)

Test połączony (złożony) to badanie prenatalne, w którym oznacza się stężenie białka PAPP-A oraz poziom wolnej podjednostki beta HCG (fbHCG). Wynik interpretuje się także w oparciu o wyniki badania USG, w którym określana jest przezierność karkowa (NT), czyli warstwa płynu na karku płodu. Badanie USG z oceną przezierności karkowej i test  PAPP-a wykonuje się między 11 a 13 tygodniem ciąży (dokładnie od 11+0 do 13+6). Test ten czasami w całości bywa określany jako “test PAPP-a”. Czytaj więcej o teście PAPP-a

Test połączony jest uznawany za standard w wykrywaniu u nienarodzonego dziecka zespołu Downa, jest on wykonywany najczęściej. Polecamy artykuł eksperta: Jak rozumieć wyniki obliczonego ryzyka dla trisomii 21 w badaniach prenatalnych I trymestru
Test połączony (ang. CST, Combined Screening Test)

Test podwójny Przezierność karkowa (NT) – badanie USG
Test PAPP-a Wolna podjednostka beta HCG (fbHCG)

 Test podwójny (test PAPP-A + beta-HCG)

Test podwójny (inaczej nazywany także testem PAPP-A), to badanie prenatalne, które wykonuje się od 10 do 14 tygodnia ciąży. Test podwójny polega na pomiarze we krwi stężenia dwóch substancji – biochemicznych markerów ciąży – białka osoczowego A (białka PAPP-A) oraz wolnej podjednostki gonadotropiny kosmówkowej (beta-HCG). Przeczytaj więcej o teście podwójnym

Test zintegrowany (ang. IT-integrated test) – badanie w I i II trymestrze ciąży

Test zintegrowany to badanie prenatalne, które polega na obliczeniu ryzyka wystąpienia u dziecka zespołu Downa na podstawie kilku zmiennych, takich jak wiek, przezierność karkowa, PAPP-A (dane uzyskane w I trymestrze ciąży), b-HCG, AFP oraz estriol (dane uzyskane w II trymestrze). Ostateczny wynik badania pacjentka otrzymuje dopiero w drugim trymestrze ciąży. Przeczytaj więcej o teście zintegrowanym

Test zintegrowany (ang. IT-integrated test)
Badanie w I trymestrze ciąży

Badanie w II trymestrze ciąży
Wiek ciężarnej  Przezierność karkowa (NT) – badanie USG Test PAPP-a b-HCG, AFP, estriol

 Testy NIPT

Testy NIPT to prenatalne, nieinwazyjne badania genetyczne, które można wykonać już w I trymestrze ciąży (od 10 tygodnia ciąży), ich czułość kształtuje się na poziomie powyżej 99%. Gdy badanie genetyczne NIPT wykaże nieprawidłowości, wykonuje się dalsze badania – tzw. badania rozstrzygające. Jeśli badanie genetyczne NIPT da prawidłowy wynik, rodzice mogą podjąć decyzję o niewykonywaniu badań inwazyjnych (nawet jeśli wyniki wykonanego wcześniej testu PAPP-A były niejednoznaczne lub nieprawidłowe). Więcej informacji o testach NIPT

Testy NIPT są zalecane dla wszystkich kobiet ciężarnych, jednak istnieją szczególne wskazania do ich wykonania. Nieinwazyjne genetyczne badania prenatalne są zalecane dla:

  • kobiet w ciąży powyżej 35. roku życia,
  • kobiet, u których w poprzedniej ciąży wystąpiły zaburzenia genetyczne,
  • kobiet, u których w rodzinie wystąpiły zaburzenia genetyczne,
  • par, które otrzymały nieprawidłowe wyniki innych przesiewowych badań prenatalnych (np. testu PAPP-A),
  • ciężarnych, które zaszły w ciąże metodą in vitro.

Przeczytaj też : Badania prenatalne w II trymestrze ciąży

Badania prenatalne 1 trymestr. Refundacja badań prenatalnych w pierwszym trymestrze ciąży przez NFZ

Niektóre badania prenatalne I trymestrurefundowane przez Narodowy Fundusz Zdrowia. Badania takie jak USG genetyczne czy test PAPP-A można wykonać bezpłatnie, jeśli pacjentka należy do grupy ryzyka i lekarz podejrzewa, że u jej dziecka mogą wystąpić nieprawidłowości w rozwoju.

Aby przyszła mama mogła wykonać badania prenatalne na koszt państwa, musi zostać spełnione kilka warunków. Konieczne jest skierowanie na badania prenatalne od lekarza posiadającego umowę z NFZ, a także pacjentka musi spełniać jedno z kryteriów programu bezpłatnych badań prenatalnych prowadzonego przez NFZ, wśród których można wymienić wiek matki powyżej 35 lat czy wystąpienie wad genetycznych w poprzednich ciążach lub w rodzinie. Zobacz więcej: Wskazania do badań prenatalnych

Wśród badań prenatalnych I trymestru aktualnie testy NIPT nie podlegają refundacji NFZ i można je wykonać tylko odpłatnie (w zależności od placówki mogą być dostępne raty). Pozostałe badania również można wykonać bez refundacji, jeśli pacjentka nie kwalifikuje się do programu NFZ.

Koszt badań prenatalnych w I trymestrze ciąży

Koszt badań prenatalnych w I trymestrze ciąży bez refundacji może wynosić od około 200 złotych (USG, test podwójny) do ok. 2500 złotych (badania prenatalne wolnego DNA płodowego).

Inne badania w pierwszym trymestrze ciąży

Pierwszy trymestr ciąży to czas pomiędzy 1 i 13 tygodniem ciąży. Do 10. tygodnia ciąży u kobiety wykonuje się kontrolne badania, takie jak np.:

  • morfologia krwi,
  • badanie ogólne moczu,
  • badania wirusologiczne,
  • badanie stężenia glukozy.

Końcowy etap pierwszego trymestru, czyli 11 – 12 tydzień ciąży to dobry czas na to, by wykonać pierwsze prenatalne badania przesiewowe. Dziecko kończy wtedy okres zarodkowy i jego narządy zaczynają się bardzo dynamicznie kształtować i rozwijać, dzięki czemu można skontrolować ich stan.


Źródła:

  • [1] https://badaniaprenatalne.pl/czy-bac-sie-badan-prenatalnych/
  • dobreusg.pl/faq_pl/

Autor: Alicja Hudzik | Zdjęcie:  Evgeny Atamanenko / 123rf.com

Artykuł jest chroniony prawami autorskimi. Niedopuszczalne jest zwielokrotnianie, modyfikowanie, publiczne odtwarzanie i / lub udostępnianie Serwisu, jego części, materiałów w nim zamieszczonych i / lub ich części, za wyjątkiem przypadków wskazanych w obowiązujących w tym zakresie przepisach prawa.

Aktualizacja: 28 maja 2020 r.


Data publikacji: 28/05/2020, Data aktualizacji: 25/06/2020

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.

Polecane
Bezpłatne poradniki

Badania prenatalne

Badania prenatalne

POLECAMY

Ile kwasu foliowego przyjmować w ciąży

Eksperci badaniaprenatalne.pl

Dr hab. n. med. Marcin Wiecheć, specjalista położnictwa i ginekologii

Lek. med. Zbigniew Cierpisz, specjalista ginekolog-położnik

Dr n. med. Lech Dudarewicz, specjalista ginekolog-położnik

Agnieszka Kurczuk-Powolny, specjalista ginekolog-położnik

Dr n. med. Robert Woytoń, specjalista ginekologii i położnictwa

Dr hab.n.med.prof.nadzw.PR Zbigniew Banaczek, specjalista ginekolog-położnik

Więcej

REKLAMA

Martwisz się rozwojem swojego dziecka?
Poroniłaś?